Column/ Anders organiseren /reageer

Column: Henk de Greef

Foto van de auteur

Henk de Greef is een adviseur met een coachende stijl, die zich heeft gespecialiseerd in Persoonlijke ontwikkeling in lijn met organisatieontwikkeling, met het oog op ondernemerschap. Dit doet hij door het scheppen van ruimte en tijd voor ontwikkeling, door het toepassen en aanbieden van nieuwe rijnlandse principes, waardoor ondernemerschap, innovativiteit, creativiteit en zelfredzaamheid (weer) nieuw leven krijgen. Bovendien heeft hij zich meester gemaakt in het herkennen en oplossen van (organisatie)problemen die vaak onoplosbaar worden gemaakt door vastgezette (vastgeroeste) (denk)kaders.

Met TARGON organisatie advies beoogt hij managers en ondernemers, zowel profit als non-profit, te helpen hun persoonlijke- en organisatiedoelen te bepalen en verwezenlijken.

Ervaring heeft hij opgedaan als zelfstandig ondernemer in het mkb, in diverse andere bedrijven, als ondernemerscoach en als bemiddelaar in durfkapitaal. Middels een groot netwerk van adviseurs bij o.a. DeLimes en de Orde van Organisatie Adviseurs houdt hij de zaag scherp met de laatste inzichten in het vakgebied.

We leven in een tijdperk waarin de ene verbazing op de andere volgt. Dit ondanks het idee dat we alles zo organiseren, dat we de zaak onder controle hebben. Sommigen zeggen: “Vertrouwen is goed, controle is beter”. Paradoxaal genoeg schuilt in deze wens naar controle een grond waarop zoveel dingen niet uitkomen zoals ze bedacht waren.

Chaos

Het controlesysteem is eindig, heel eenvoudig omdat er aan de top van de keten geen controle meer plaatsvindt over de topman of -vrouw. Het wordt dan onmogelijk om te bepalen of die persoon wel het goede zal doen. Als daarbij ook het probleem van het criterium, de ‘wat is goed’-vraag, erbij gehaald wordt, is de chaos compleet. Grote discussies kunnen ontstaan naar aanleiding van bijvoorbeeld de macht van de aandeelhouder en het bestuur van een onderneming. Deze bestuurders leven echter geen ongecontroleerd bestaan, want als zij verkeerde dingen doen, worden ze door hun omgeving direct gestraft. Machiavelli heeft in de 16e eeuw al veel over het principe geschreven.

Het beheersen van een omgeving kent ook z’n grenzen. Dat hebben de specialisten van Cape Canaveral bewezen, toen ze een hangar bouwden die zo groot was dat er in de loods elektrostatische ontladingen (onweer) optraden. De hangar was echter bedoeld om het nieuw te bouwen ruimtevaartuig te beschermen tegen onweer en blikseminslag. Evenzo heeft men de Amsterdam Arena zo ontworpen, dat er in het voetbalstadion geen gras meer groeit.

Essentiële keuzes

Om een controlesysteem te legitimeren is wantrouwen noodzakelijk, die voorstelling van zaken waarin een ongecontroleerde misbruik maakt van de situatie en daardoor opzettelijk nadeel toebrengt aan anderen.
Vertrouwen en controle leven op gespannen voet met elkaar. Het is niet ongebruikelijk dat iemand die tot de ontdekking komt dat hij wordt gecontroleerd, daar teleurgesteld over is. Het vertrouwen werd namelijk ingeruild voor de noodzaak tot controle. Hierdoor zijn controle en vertrouwen essentiële keuzes bij organiseren.

Beide keuzes zijn mogelijk en bepalen in belangrijke mate wat wel en niet mogelijk is in een georganiseerd systeem. Het is zo goed als onmogelijk om in een op wantrouwen (controle) gebaseerde organisatie iets of iemand de vrije hand te geven om te handelen naar bevinden van zaken.

Systemen, regels, cultuur, moraal, structuur, procedures en context zullen dwingend voorschrijven wat de methode is om te reageren op voorkomende gebeurtenissen. Op dezelfde wijze is het invoeren van een controlesysteem in een omgeving waar op vertrouwen wordt gerekend een zware interventie, die het genoemde vertrouwen ernstig beschadigt en daarmee het systeem uit evenwicht brengt. Wie zich bezighoudt met organiseren, zal zich terdege moeten realiseren in welke omgeving hij zich bevindt, omdat een interventie die daar geen rekening mee houdt, veel kans op een averechts effect heeft.

Omgevingsgestuurd organiseren

De gebruikelijke methode om te bepalen of iets goed is georganiseerd, is de vergelijking maken met het model, de blauwdruk, waarvan we vinden dat het goed is.
Er zijn modellen in omloop die de omgeving meenemen als factor in die beoordeling, maar in de regel isoleren deze modellen een situatie uit de omgeving en behandelen haar alsof het een op zichzelf staand vraagstuk is.
U begrijpt al dat dit in een aantal gevallen goed zal werken, als de omgevingsvariabelen vergelijkbaar zijn met het model waaraan de situatie werd getoetst. In alle andere gevallen ontstaat het risico op tegennatuurlijke interventies, die slechts met veel kracht en inspanning (tegen de natuur in) in stand gehouden kunnen worden. In die gevallen is het gehanteerde model leidend, in plaats van de omgeving waarin het wordt toegepast. Anders organiseren kan, als in plaats van het model de omgeving als leidend gegeven wordt aangenomen.

Reageren via Facebook

Reacties