De woestijn rukt op in sneltreinvaart, ook onder water /1 reactie

De woestijn rukt op in sneltreinvaart, ook onder water

Op het vasteland kun je woestijnland met het blote oog zien. Onder water, en met name op de bodem van de oceaan, is dat een ander verhaal. De enige manier waarop ‘woestijnvorming’ daar valt waar te nemen, is de kleur van het water te observeren met een satelliet.

SeaWIFS

Met de beelden van de SeaWIFS, de ‘Sea-viewing Wide Field-of-view Sensor’ die aan boord van ruimtevaartuig Seastar rond de aarde vliegt sinds 1997, hebben oceanografen onder leiding van Jeffrey Polovina van de National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA) de grote oceanische woestijnen in kaart gebracht.
Vooral interessant aan hun onderzoek is dat ze de uitbreiding van die woestijnen in de afgelopen tien jaar ervan hebben kunnen vastleggen, meldt Le Monde.

Progressie

Sinds 1998 hebben deze onderwaterwoestijnen ongeveer 6,6 miljoen vierkante kilometer aan oppervlak gewonnen

Het onderzoeksrapport, dat binnenkort in Geophysical Research Letters wordt gepubliceerd, spreekt van “een snelle progressie van deze biologisch weinig actieve gebieden.” Sinds 1998 hebben deze onderwaterwoestijnen ongeveer 6,6 miljoen vierkante kilometer aan oppervlak gewonnen.
“Onder de huidige klimatologische ontwikkelingen is dat op zich geen verrassing, maar de geconstateerde snelheid van die toename ligt veel hoger dan we met recente modellen hadden verwacht”, aldus de onderzoekers.

8,3 procent

Dit onderzeese woestijnland is een gebied zonder plantaardig leven en waar dus geen fotosynthese plaatsvindt. Het onderzoeksteam heeft watergebieden in kaart kunnen brengen waar de hoeveelheid chlorofyl - dat de plantaardige micro-organismen voor fotosynthese nodig hebben - erg laag is.

Het oppervlak van deze levenloze gebieden neemt toe op vier plekken: het noorden en zuiden van de Atlantische Oceaan en het noorden en zuiden van de Stille Oceaan. Het noordelijk deel van de Atlantisch Oceaan is het ergst getroffen, met een gemiddelde toename van 8,3 procent per jaar. De Indische Oceaan is, relatief gezien, redelijke bespaard gebleven.

Oorzaak

SeaWIFSWat is de oorzaak van het fenomeen? De onderzoekers hebben een verband kunnen leggen met de temperatuur van het oppervlaktewater. Hoe hoger die wordt, hoe lager de fotosynthetische activiteit ligt. Als de bovenste, door de zon verwarmde lagen van de oceaan warmer worden, gaan ze minder mengen met het onderliggende, koudere water.
En dat mengen is nodig voor de groei van de plantaardige micro-organismen, het fytoplankton, omdat de diepere waterstromen de voeding voor dat plankton naar de oppervlakte brengen.