Foto- en filmrechten op internet zeer beperkt /7 reacties

Citeren

beeld: john a ward/Flickr Het is toegestaan om een deel van andermans werk over te nemen in een aankondiging, beoordeling, bespreking, kritiek of wetenschappelijke verhandeling.
Let wel: een deel. Het is slechts zelden toelaatbaar om het hele werk over te nemen. Bij een bespreking van foto’s of schilderijen zou dit het geval kunnen zijn. Denk bijvoorbeeld aan het tonen van de winnende World Press Photo.

Het overnemen van (een deel van) een afbeelding, foto, tekening of ander beeld is toegestaan om dat beeld aan te kondigen, te bekritiseren of te bespreken. Hergebruik van beeld als versiering is niet toegestaan (zie het beeldcitaatrecht).
Bij een beeldcitaat mag je nooit meer citeren dan je nodig hebt voor het doel van je citaat. Bovendien is een bronvermelding verplicht.

Het kan gebeuren dat iemand een foto maakt waarop bijvoorbeeld een beeldhouwwerk of een schilderij van een ander te zien is. Dit mag, mits het maar gaat om een afbeelding van het werk “zoals het zich aldaar bevindt”.

Niet-commercieel gebruik

Veel websites worden gemaakt door hobbyisten zonder enig winstoogmerk. Ook zij willen vaak graag foto’s of ander beeldmateriaal gebruiken als onderdeel van hun site. Dergelijk gebruik is heel kleinschalig, en de kans is bijzonder klein dat de fotograaf hierdoor schade lijdt.
Toch moet ook voor dit soort gebruik toestemming gevraagd worden. Wie zonder toestemming een werk gebruikt, maakt inbreuk op het auteursrecht.

Bij foto’s is het gebruikelijk om een schadevergoeding te eisen (en te krijgen) van 3 maal het gebruikelijke tarief van die maker

Het doet niet ter zake of het gebruik commercieel is, of de naam van de auteur vermeld wordt, of dat de webmaster reclame voor hem maakt door het gebruik van de foto’s, of wat dan ook. De maker kan schadevergoeding eisen en/of eisen dat de webmaster zijn werk van de site afhaalt.
Bij foto’s is het gebruikelijk om een schadevergoeding te eisen (en te krijgen) van 3 maal het gebruikelijke tarief van die maker.

Onbekende maker

Van veel werk op Internet is niet bekend wie de maker is. En zijn een hoop sites die overal beeldmateriaal vandaan halen om dat via hun eigen site of een cd-rom te verspreiden. Ook kopiëren mensen vaak plaatjes van elkaar. Het is dan onbegonnen werk om te achterhalen wie nou dat ene plaatje of die foto gemaakt heeft.

Auteursrechtelijk gezien betekent dit dat je de foto of het plaatje niet mag gebruiken. Het is de verantwoordelijkheid van de gebruiker om van alle auteursrechthebbenden toestemming te krijgen voor gebruik van hun werk. Weet je niet wie de maker is, dan mag je het werk niet publiceren.

Lastig

Nou is dat soms erg lastig. De Stichting Foto Anoniem (een onderdeel van de Stichting Burafo) is een centrale instantie met een uitgebreid adressenbestand van fotografen. De stichting probeert dan de fotograaf te achterhalen, en stelt de vrager in contact met de fotograaf. Dan kun je hem toestemming vragen.
Lukt dat niet, dan kan de stichting een contract opstellen, waarbij jij de normale tarieven betaalt (aan hen dus). De stichting vrijwaart jou dan tegen alle aanspraken van de fotograaf als die later ineens komt klagen.

Natuurlijk kun je ook gewoon de foto publiceren, maar dan heb je wel een lastig juridisch probleem als die fotograaf later boze brieven stuurt. Die kan dan een forse schadevergoeding eisen, die over het algemeen hoger zal liggen dan wat je aan die stichting Foto Anoniem zou betalen.