Het geheim van het grote geheim: je hoeft het niet te vertellen /reageer

Meeste geheimen gaan over seks

Wismeijer is in zijn onderzoek ingegaan op soorten geheimen, om daarin de verklaringen te zoeken naar de effecten van het bewaren van een groot geheim. Op het eerste gezicht zou je de geheimen kunnen indelen naar inhoud. Op basis van onderzoek en via de website geheimenvan.nl waar mensen anoniem hun geheim kunnen delen, kon Wismeijer aan de hand van een groot aantal geheimen een overzicht maken van soorten geheimen.

Meest voorkomende onderwerpen van geheimen

    1. seksuele onderwerpen
    zoals masturbatie, seksuele voorkeur, handelingen, etc.
    2. relationele problemen
    zoals ruzies, twijfels over toekomst relatie, afwijzingen
    3. ziekte
    met name psychische ziekten als depressie, maar ook gênante lichamelijke klachten als SOA’s en aambeien.
    4. financiën
    zoals salaris, betalingsachterstanden, schulden of leningen
    5. problemen op het werk of op school
    zoals gepest worden en gepasseerd worden met promoties

Hij ontdekte dat de meeste geheimen te maken hebben met seks en relaties. Zie ook het kader Meest voorkomende onderwerpen van geheimen. Wat hij ook ontdekte, was dat iets dat onbetekenend is voor de één, een groot en belastend geheim kan zijn voor de ander. Zo is het missen van een promotie bijvoorbeeld voor sommigen iets dat er bij hoort, terwijl anderen het zien als een onoverkomelijk probleem dat ze voor iedereen proberen te verbergen. Ook kan een eerst onbeduidend geheim steeds grotere proporties aannemen. Wismeijer: “Een tijdje geleden onthulde de cabaretier Marc-Marie Huijbregts in een uitzending van De Wereld Draait Door dat hij eigenlijk al jaren een pruik droeg. Hij vertelde dat het haarstukje zijn leven steeds meer ging beheersen, tot hij uiteindelijk een soort obsessie voor zijn haar ontwikkelde. Zo kan iets relatief kleins uitgroeien tot grote proporties. Logisch dat het dan oplucht om uiteindelijk de waarheid te vertellen.” Uit een indeling naar onderwerp is daarom maar in beperkte mate iets af te leiden. Daarom is het goed om te kijken naar redenen om iets geheim te houden.

Angst

De voorgangers van Wismeijer hadden al ontdekt dat angst de belangrijkste reden is om een geheim te bewaren. Wismeijer heeft in zijn onderzoek in detail gekeken naar angst als reden voor het bewaren van een geheim, en onderscheidt vier categorieën van redenen:

  • 1. bescherming van jezelf
  • 2. bescherming van anderen
  • 3. opportunistische redenen
  • 4. formele redenen
  • Deze categorieën hangen sterk samen met de sociale omgeving waarin iemand verkeert. De eerste twee, bescherming van jezelf of van anderen zijn defensief van aard, wat wil zeggen dat iemand een geheim bewaart omdat hij van mening is dat hijzelf of mensen die hem dierbaar zijn er anders op een of andere manier slechter van worden als het geheim bekend zou worden. Hierbij kun je denken aan het verbergen van je seksuele voorkeur of een familiegeheim. De derde categorie, opportunistische redenen, zijn eerder offensief van aard, zoals het verbergen van bepaalde slechte eigenschappen om carrière te maken binnen een organisatie. Bij de vierde categorie, formele redenen, moet je denken aan het verbergen van informatie omdat je anders negatieve financiële of juridische gevolgen ondervindt.

    Er niet bijhoren is een van onze grote angsten

    Wismeijer ontdekte dat vooral de eerste twee categorieën geheimen veel impact hebben op een persoon, maar dat de negatieve gevolgen die zoals hierboven beschreven optreden bij het bewaren van een geheim, vaak niet opwegen tegen de gevolgen wanneer het geheim onthuld wordt. Dit komt doordat deze categorieën direct te maken hebben met de angst voor sociale uitsluiting. Ofwel hoe sta je in de sociale groepen om je heen, ‘hoor je erbij’ of word je uitgesloten. Uit onderzoek van neuropsychologen Panksepp en Herman blijkt dat uitsluiting een intense sociale pijn op kan leveren die levensbedreigend kan voelen. Dus als het gevolg van het onthullen van een geheim sociale uitsluiting is, dan loont het vaak meer om het geheim te houden.