Tweet

Jatropha is wel degelijk een wonderplantje /2 reacties

De Jatropha is onder groene goeroes een omstreden gewas. Dan weer wel, dan weer niet een redder van het milieu. Na onderzoek in Noord Tanzania worden de zaden van het wonderplantje geroemd als veelbelovende biobrandstof voor Afrika.

Recentelijk werd op een site over duurzame energie met stelligheid beweerd dat de CO2-uitstoot bij de verwerking van de Jatrophanoot tot olie, “schrikbarend “ is. Hierbij werd een project in Kenia aangehaald. Maar uit een onderzoek in Noord Tanzania, waaraan onder andere Senter Novem meedeed, blijkt dat dit plantje wel degelijk een “wonderplantje” kan zijn en dat er niet meer CO2 uitkomt dan er eerder is ingegaan.

In het onderzoek is scherp gekeken naar de condities waaronder het telen van Jatropha succesvol kan zijn. Zoals samenwerking met kleine boerenbedrijven, het planten van de Jatropha op grond die voor akkerbouw ongeschikt is en het om en om planten met eetbare gewassen (intercropping).

Succes verzekerd

Onder deze condities is succes verzekerd. Want Jatropha gedijt op zeer onvruchtbare grond, het gaat erosie tegen en gebruik van landbouwgif is niet nodig. Het omhulsel van de Jatrophanoot is uitstekend geschikt als vervanger voor kunstmest. Door deze natuurlijke voeding wordt de grond steeds vruchtbaarder.

De opbrengst is weliswaar laag, hooguit een bijverdienste, maar boeren hoeven geen investeringen te doen. De Jatrophaolie is vooralsnog bestemd voor binnenlands gebruik, bijvoorbeeld voor transport, machines en (olie)lampen. Daardoor is veel minder dure import van olie/benzine en kerosine nodig.

Uit de reportage blijkt ook dat een bedrijf als Eneco, dat ook groene stroom predikt, geen trek heeft in kleinschalig verbouwen van de Jatrophaplant samen met kleine boeren. Er moet geld worden verdiend, aldus een vertegenwoordiger van dit bedrijf. Als er “landgrabbing” wordt gepleegd - als kleine boeren worden verjaagd om grootschalig te verbouwen op vruchtbare grond - dan zijn zij wel van de partij. Deze koloniale houding bevestigt maar weer eens dat verdienen aan arrme ontwikkelingslanden voor velen kennelijk nog steeds belangrijker is dan helpen.

Sociaal hart

TNT bewijst dat het ook anders kan. In een gelijksoortig project in Malawi laat het postbedrijf zien dat er ook nog bedrijven zijn met een sociaal hart. Door onder de juiste condities samen te werken met veel kleine boerenbedrijven, maakt TNT dit project tot een succes, wat uiteindelijk leidt tot een win-win situatie.